pingin urie tentrem

PINGIN URIPE TENTREM

PAMBUKA

Urip tentrem lan ayem iku idaman kabeh manungsa nanging tumrap manungsa lumrahe urip bakal tentrem lan ayem yen kecukupan donya branane,kasinungan drajat pangkat ,disarujuki dening tangga teparo lan liya liyane.Apa ya bener kasunytane ? jawabane durung mesthi awit urip tentrem ayem iku asale seka jero atine dewe-dewe.

Sing karepake ati ikun dudu organ tubuh sing kasat mata utawa lever ananging peperangan batin sing nguripi manungsa kaprah kasebut jiwa.Manut pangandikane piyayi pinter jiwane manungsa iku kaperang dadi loro yaiku jiwa sing demen kebicikan lan jiwa sing mung seneng marang kamurkan.Sing seneng marang kebecikan uki diarani nurani lan sing seneng kamurkan iku diarani nefsu.Ana maneh sing negndikake sing seneng kebecikan iku sukma lan sing demen kamurkan iku nyawa.

Saben manungsa urip neng donya kabeh duweni rong perkara mau,kahanan uripe ya mung priye anggone nata .Gusti Allah sejatine wis paring paugeran yen pingin uripe kepenak babagan rong perkara mau kudu imbang,sapa sing gedeke nyawa uripe mung linambaran angkara murka ,nanging sing mung nengenake sukma uripe ora lumrah sebab nyingkur kadonyan.

Jawabane mangkene .Nata kahanan sing kaya ngono bisa digladi seka ajaran-ajaran agama ,kapercayan lan budaya.Kabeh agama mesthi menehi piwulang babagan panggula wenthahing sukma lan nyawa,semono uga kapercayaan lan budaya.Ing wektu iki penulis pingin mbabar panggula wenthahe nurani lan nafsu (sukma lan nyawa) amrih bisa dayani urip tentrem ayem nanggo falsafah kabudayaan jawa sing wektu meh kalimput dening wong jawa dewe.

PAUGERAN URIP

Manut pangandikane priyayi sepuh lan kasepuhan kanggo nata amrih urip tentrem kudu dilandesi sewelas perkara yaiku:

1.Setya tuhu lan bekti marang Gusti Allah lan utasanira.

Kabeh ajaran agama mesthi nuntun umate amrih bisa setya lan bekti marang Gusti kang akarya jagat.Ujud bekti mawerna-werna carane nanging utamane pituduh priye carane manembah marang Gusti Allah.Perkara manembah iki sing sok dadeke perkara antarane siji-sijine ,kelompok suta nganggep ora bener manembahe kelompok dadap semono uga sewalike.Babagan iku bisa kedadean amarga kabeh durung bisa matrapke piye sejatine manembah.Menembah iku ana patang tataran yaiku; 1. Manembahing raga , 2.manembahing ati ,3. Manembahing sukma 4.manembahing rasa.Sing sok nganake perdondi iku merga lagi bisa nglakoni manembahing raga,atine sukmane lan rasane durung manembah.Setya lan bekti marang utusaning Gusti diwujudake tingkah lakune nyonto marang tingkah lakune utusan sing digugu.Utusane Gusti iku mesthi jalma pinilih babagan tingkah laku uripe,mula yen umate tuhu setya ora bakal ana umat sing tumindake arogan,brutal ,kejem lan liya-liyane.

2.Setya tuhu marang pamarintah sumrambah marang punggawane.

Ana ayating Gusti sing ngendikake “Padha manuta marang Gusti lan utusane lan uga marang wong sing dipercaya mranatan negara”Pangandikane Gusti Allah sing kaya ngene iki yen cak tenan kahanan urip ana bebrayan agung mesti padha ayem lan tentrem.Ing kene kudu dilambari sarumangsa ,tegese sing dipercaya karo rakyat anggana mranata manut marang paugeran sing wis sepakati,sing dadi rakyat aja demen maido marang tatanan sing wis disetujoni.Ana penyakit anyar kang magepokan karo bab iki yaiku rasa kamanungsan meh ilang ,suba sita ,tata krama lan etika urip wis padha ditinggal,mangka Gusti duwe paugeran sing sipat umum yaiku sing gede misthi dikeliling sing cilik,lire sing gede kudu bisa mranata lan nguripi sing cilik-cilik ,sewalike sing cilik kudune manut karo sing gede.

3.Tresna asih marang yayah wibi (bapa biyung) lan wong sing dituwake

Bapa biyung iku wakil Gusti Allah neng ngalam donya ,gampangane Gusti Allah katon.Nganti gusti kanjeng nabi ngendika yen swarga dibawah telapak kaki ibu.Pangandikan iki ngemu surasa yen lelabuhane ibu iki ora kena dietung ora kena diregani karo apa bae.Kabeh ibu tresna asihe marang putra mesthi landesan ikhlas.Dadi samangsa ibu wis dungkap yuswa putra ora kena tumindak sageleme dewe nganti dititipake ana omah jompo.Dene bapa manut kanjeng nabi tiba nomor loro sebab akeh-akehe bapa rasa tresnane marang putra luwih tipis dibanding karo ibu.Wong sing dituwake ing antarane guru sing wis didik nganti padha bisa pinter marang apa bae mula dikepriya wae guru iku gede lelabuhane marang muride

4.Tresna asih marang anak bojo sumrambah brayak kulawarga

Anak lan bojo iku amanah nomor siji seka Gusti Allah.Wong atuwa sing luhur bebudene isa dingendikake urip mung bakal nyuwargake anak ora golek swarga dewe.Lire swarga mau ya swarga donya lan swarga khirat ,yen wong atuwa saiki uripe rekasa merga nglabuhi anak ,mengko yen anak wis dadi wong sing luwih kepenak timbal walik anak kudu bisa mikul lan medem jero.Maksude mikul duwur yaiku jaga harga dirine wong tuwa ,dene mendem jero perkara sing ora becik tumrap wong tuwa anak kudu bisa nyidem.Kahanan saiki isih akeh kedadehan yen anake wis mulya wong atuwane malah didapuk batur saupama.Kahanan sing dadeke prihatin maneh ing papan ngendi wae akeh kedadean congkrah anatrane mantu wadon karo mara tuwa wadon.Kahanan iki mratelake yen tresna asih sumrabah brayat durung bisa dileksanke akibat urip tentrem lan ayem ora bakal katekan.

Brayat sing dimaksud kalebu sedulur ipe (ipar),yen wis bebrayan apik aja dibedake antarane sedulur sakandung karo sedulur ipe ,adimu ya adiku dadi perlakuane padha.Ana saweneh cara sing bisa ngraketake yaiku samangsa adine ipe njaluk pitungan apa wae kudune sing nulungi aja mabyune kandung utawa kakangne kandung nanging malah kakang lan mbakyune ipe.

5.Tresna asih marang sapadha –padha umate Gusti Allah

Manungsa tumitah ana ndonya iki ora mung rewang karo padha-padha manungsa ananging kudu bisa urip bebrayan karo makhluk sejene .Manungsa dewe uripe bisa dikelompoke ana sing mlarat , ana sing sugih ana duwe drajat pangkat lan liyaliyane,amrih urip tentrem ayem manungsa mono kudu bisa ngrengkuh manut kodrat uripe dewe-dewe.Contone wong sing gelem ngingu sato kewan umpamane wedus wajibe kudu diopeni sing kanthi tresna asih ,sebab yen ora mengko dadi seje sing duweni ,bisa kena lelara banur mati (gampange dadi mangsa betara kala)

Tumrap marang sapadha-padha manungsa kudu bisa ngopeni lan peduli karo wong urip kecingkrangan luwih marang bocah yatim apamaneh piyatu.Ana ing bab iki ana saweneh tuntunan yen banda donya sing diwenehke marang anak dewe iku ana sebagian titipan kanggo cah yatim lan fakir miskin mula dianani zakat mal.Lire banda sing awak dewe nampa iku kudu ditoke loro setengah presen sadurunge padha didahar.Yen kabeh wong wus bisa nglesanake perkara iki urip bebrayan misthi bakal tinemu tentrem alan ayem.Ana ing perkara iku sejatine wajib mungguhe sapa wae ,yen padha lali tekan mangsane misthi kudu ditoke liwat lara ,liwat kelangan sing tani liwat akehe ama saengga ora panen lan liya liyane.

6.Sregep nyambut kardi manut guna bisane dewe

Sregep nyambut kardi .maksude sregep nyambut gawe manut kabisane dewe-dewe.Manungsa urip neng donya iki diganjar kabisan dewe-dewe mula kudune nekuni gawehane dewe aja demen ngrusui gawehan wong liya ,padha rebut biyada wusanane kahanan dadi kisruh .Ana ing babagan iki sing kudu disuda amrih tentrem yaiku kudu bisa ngedohi seneng ngoreksi wong liya sing ora ana gepokan anggone makarya.Umpamane guru kok ngoreksi pakaryane bupati ,wong bakul pakaian kok ngoreksi pakaryane bakul panganan.

7.Luhur bebudene ngadil lan welas asih

Bebuden luhur mono angel anggone nglakoni awit sing jeneng bebuden luhur iku sekabehing tumindak kudu dilandesi krana ikhlas mungguhi gusti,mungguhing urip bebrayan cilik lan bebrayan gede.Isih meneh dietung bener lupute,apik eleke lan pas orane.Perkara bener luput iki angel banget anggone nyaring, sebab bener luput iku sejatine mung kagungane gusti Allah dene padha-padha manungsa mung duwe ala becik wae.Dene tumindak ngadil ya saya angel ,sebab dibagi padha iku durung mesthi adil,mual amrih bisa ngadil saben wong kudu bisa nyinau babagan wadah sing arep dienggo.Welas asih iku demen tetulung marang sapa wae ora mung padha-padha manungsa lan tetulung iku mau ora dilambari pamrih apa wae embane yen ngenehi ngangga tangan tengan ,tangan kiwane ora kena ngerti

8.Aja demen habandrek zina

Babagan iki gampange tumindak selingkuh ,sebab selingkung iku mung nguja hawa nafsu wae.Tumrap Gusti Allah silingkuh iku mung tumindak sing ngecer-ngecer bibit urip peparingi Gusti pada karo nglirwake ganjarane Gusti.Wong sing nglakoni tumindak kaya ngono mesthi dibarengi tumindak ora jujur marang bojo lan kulawargane,mangka samangsa-mangsa mesthi bakal kadenangan lan dadeke dredah jalari ora tentrem tumindake.

9.Aja duwe bojo luwih seka siji

Wong sing duwe bojo luwih seka siji mesthi ora bisa andum tresna sing imbang antarane bojo siji lan sijine,mbok menawa kanggo urusan bandha donya bisa imbang nanging bab katresna tangeh bisa imbang.akeh-akehe bakal dadi dredah.

10.Duwe bebuden sing nakal alan nistha

Nakal biasane dilambari nafsu sing ala apa maneh nistha, pinter ning nggo minteri wong,demen ngopeni bandhane wong liya.Seneng yen wong liya nandhang cilaka,meri yen wong liya nampa kabejan.Nistha luwih elek tinimbang nakal awit nistha luwih kejem ,contone ngalalake dalan apa wae kanggo duruti kekarepane, nganti demen maeka kanca dewe malah nganti tega mateni wong liya.

Penulis yakin yen kabeh manungsa bisa nglakoni pituduh ing duwur urip tentrem ayem bakal cinaket , bakal katekan.Ana wewarah sing sederhana kanggo meper kahanan yaiku”Aja demen rebut bener yang ngadepi perkara,apike padha rebut salah perkara mesthi bakal rampung”Babagan iki ketoke gampang nanging abot trap-trapane awit wiwit cilik bocah mung digladi ilmu bener luput lan sing tonjolake benere .Ana maneh wewarah sing apik yaiku”dadi wong aja demen nyalahke wong liya luwih becik nggoleki salah dewe”

Tentang bopong

saya penggemar budaya jawa saya guru SMA saya senang menulis
Pos ini dipublikasikan di Uncategorized. Tandai permalink.

Tinggalkan Balasan

Isikan data di bawah atau klik salah satu ikon untuk log in:

Logo WordPress.com

You are commenting using your WordPress.com account. Logout / Ubah )

Gambar Twitter

You are commenting using your Twitter account. Logout / Ubah )

Foto Facebook

You are commenting using your Facebook account. Logout / Ubah )

Foto Google+

You are commenting using your Google+ account. Logout / Ubah )

Connecting to %s